‘තුනෙන් එකේ නියමය’ එහෙමත් නැත්නම් ‘Rule of one Thirds‘ කියන්නේ ඡායාරූප ශිල්පයේදී ඉතාම බහුලව භාවිතා වන Composition සිද්ධාන්තයයි.  මේ නියමයෙන් කියන්නේ ඡායාරූපයක් දිග පැත්ත සහ පළල පැත්ත සමාන කොටස් තුනකට බෙදෙන පරිදි සරල රේඛා ඇන්ඳාම ඡේදන ලක්ෂ්‍යවලට ඇස වැඩියෙන් ඇදෙනවා කියන එකයි. ඒ නිසා ඡායාරූපයක වැදගත්ම වස්තූන් ඡේදන ලක්ෂ්‍යවල හරි තුනෙන් එකේ සරල රේඛා වලට හරි අනුගත කරන්න කියලා තමයි කියන්නේ. මේ කියන්න යන්නේ ඒ නියමයට අමතරව ඡායරූප කලාවේදී භාවිතා වන තවත් Composition Rule එකක් වන ‘Golden Mean සහ ඒකට අදාළ ගණිතමය පසුබිමයි.

ඈත අතීතයේ ඉඳලා ගණිතඥයෝ පර්යේෂණ පවත්වන අනුපාතයක් තිබුණා. ඒ තමයි (a+b)/a=(a/b) වන අනුපාතය. මේ අනුපාතය ග්‍රීක φ අක්ෂරයෙන් තමයි දැක්වුවේ.  මේකේ අගය මෙහෙම හොයන්න පුළුවන්.

(a+b)/a= (a/b) = φ

=>  a= φb ………………….. (1)

=>  a+b=φa………………….(2)

(1) න් සහ (2) න්

φb + b=φ(φb)

=> φ2φ-1=0

වර්ග සමීකරණයේ ධන මූලය ගැනීමෙන්  φ=(1+√5)/2 = 1.61803398874989…. කියන අපරිමේය සංඛ්‍යාව ලබා ගන්න පුළුවන්. පුනරුද සමයේ යුරෝපයේදි මෙම අනුපාතයට කලාත්මක වටිනාකමක් ලැබුණා [හැබැයි මීට බොහෝ කාලයකට පෙර ග්‍රීක-රෝම ශිෂ්ටාචාරවලදිත් මෙම අනුපාතය ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයේදි යොදා ගත් බවට සාක්ෂ්‍ය තියෙනවා.]. බොහෝ චිත්‍ර ශිල්පීන් සහ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පීන් මෙම අනුපාතය තමන්ගේ නිර්මාණ වලට යොදා ගත්තා.  හේතුව උනේ යම් සෘජුකෝණශ්‍රයක දිග සහ පළල අතර අනුපාතය වන විට එය අනික් සෘජුකෝණශ්‍ර වලට වඩා ඇසට ප්‍රියමනාප වීමයි.

දැන් මේක ඡායාරූප කලාවට අදාළ වෙන තැනට එමු. ‘Golden Meanනියමයෙන් කියන්නේ සෘජුකෝණාස්‍රාකාර ඡායරූපයක දිග පැත්ත සහ පළල පැත්ත φ අනුපාතයට බෙදන රේඛා ඇන්ඳාම ඡේදන ලක්ෂ්‍යවලට හරි තිරස්, සිරස් රේඛාවලට හරි ඡායාරූපයේ වැදගත්ම වස්තූන් අනුගත කරන්න කියන එකයි.  උදාහරණයක් වශයෙන් පහත ඡායාරූපය බලන්න.

මෙම ජාලය [Grid] ඡායාරූපයක් ගනිද්දී හිතින් මවා ගන්න ටිකක් අමාරු එකක්. ඒ නිසාම කතාවක් තියෙනවා මෙම ප්‍රායෝගික අපහසුතාවය නිසා තමයි ‘One Third Rule’ එක ජනප්‍රිය උනේ කියලා. පහසුම ක්‍රමය තමයි ඡායාරූපය අරගෙන නියමයට අදාළ විදියට crop කරන එක.

මේ හා සබැඳෙන තවත් නියම දෙකක් වන ‘Golden Spiralසහ ‘Golden Triangleගැන ඉදිරි ලිපියකදී ලියන්න බලාපොරොත්තු වෙනවා.

අවසාන වශයෙන් කියන්න ඕනේ නියමයන් දැන ගත්තට හැම ඡායාරූපයටම එවා භාවිතා කරන එක අත්‍යවශ්‍ය නෑ. නියමයන්ගෙන් පිට යන විශිෂ්ට ඡායාරූප ඕනේ තරම් තියෙනවා. ලෝකයේ මෙතෙක් බිහි වූ ශ්‍රේෂ්ඨ ඡායාරූප ශිල්පියෙක් වන ‘Ansel Adams’  වරක් මෙසේ පැවසුවා.

“There are no rules for good photographs, there are only good photographs.”


Advertisements